Дојран(а)

Дојран, како и повеќето наши градови со езера, годиништа ги немав посетено… Човек ќе рече, живот, обврски. Ама тој живот и тие обврски нè носат далеку од сите оние убавини на кои забораваме живеејќи секојдневно…

Со Дојран не ме поврзуваа некои спомени, сем сеќавањата на врелиот воздух и ужасно многуте комарци…

* * *

Велат 2016 е престапна година, а јас ќе ја наречам уникатна… За доживување, за живеење, за дишење, за создавање, за биднување, за истражување, за себеспознавање… И за сè она што сте немале храброст да го направите изминатите години… Затоа што животот е патешествие, а случајности не постојат…

Така не случајно, оваа година имам спомен на Дојран за цел живот… За цело едно постоење, за цело едно ново дишење и создавање љубов…

Од сите неслучајни средби, од сите неслучајни луѓе на светов и веков, Ние, тука… Склоп на луѓе со години искуство и години живот во искуството…

* * *

И се качивме низ брдо нагоре, а чиниш само куќарче обвиено со зеленило. И искачивме скалила, чиниш дворец ти се отвара пред очи, скриено богатство, а богатство не се градби… Богатство се луѓе што изградиле светови…

И се појави една светло сончева, ќе ја наречам госпоѓа, од почит кон годините и животот во очите… И ми изгледаше познато, како некаде да сум го видела тој жар, ама не се сеќавав доволно… А и како би се сеќавала кога во годината кога јас сум се родила таа имала точно 60 години. Повеќе од половина век живот.

Името ѝ е Добрила Чабриќ.

Жена која треба да ја доживееш во сите нејзини воздивнувања, зашто со зборови не се опишува.

* * *

И ништо не знаев за неа, сем дека е позната глумица во Македонскиот Народен Театар, дека има преубав глас и дека е толку нестрплива пеперутка, што само можеме да и позавидиме на разиграноста.

Шок.

Оваа разиграна пеперутка во моментов има 89 години.

Да, таа за мене ќе биде пеперутка.

Омилена.

* * *

А пеперутките не би биле толку најпрекрасни, ако сами не летаат. Имаат раскошни крила и широк распон да допрат онаму каде што никој не допира.

* * *

Секој се врати на обврските заради кои бевме дојдени да ги исполниме. Како јато мравки се собравме, се сплотивме, се подаривме на сцена, некој со повеќе, некој со помалку трема, некој случајно не случајно се најде покрај патот да сподели живот што згаснал, зашто тоа е сè што ќе остане по нас… Луѓе што ќе се сеќаваат, ќе нè споменуват повремено, низ песни, низ мисли, низ универзуми… А ќе им дишеме во душата…

* * *

Седум генерации историја.

Вечерва под ова небо… За тебе убавино… прошепотев…

Под ова небо, како и сите други неба… За тебе. Монодрама.

Прашања кои најчесто си ги премолчуваме себеси, онаму каде никој не ти го знае името, со љубов, на една Матилда и еден патник.

* * *

Распарчување.

И подадени раце за поздрав, за почит, за признание…

А само неполни 29 години.

Сè уште осмица за вечност, за бесконечност…

* * *

А по секое кршење, најубаво се танцува на музика. Срце да си зацелиш, душа да си залепиш, парче по парче, стакло… а гледаш во очите на 89 годишна старица. И ќе ја видиш сета љубов и болка, додека ѝ ја пеат „Ах каде е мојто либе“!!

 

Животот нѐ разнесува како прашинки…

* * *

И си седнавме во ладовината, со комарците, трите кученца и мачорот, се распославме како штотуку пристигнати од пат… Чиниш, од пат далечен доаѓаме, секој својот куфер тежина…

Денот. Чуден и убав. И сонце и дожд. И љубов. Чекоревме под виножито на пристигнување.

 * * *

И се распославме сите со своите чаршафи. Исполегнавме души под ѕвездено небо. Интима и цела вселена. Расприкажувања. Искуства. Сите со поезија во раце, ретко кој по професија. Но, најверојатно сите чувствуваме исто, па создаваме интензитет. Дразнење. Емоции. Од секојдневие, искуствено, почувствувано.

 

* * *

Рече: „Зовите ме Доби. А ја сад идем да се мало повучем у своју собу, са своје кучкице и све ово што сте ми доњели…“. И на изглед имаш слика од дете, кое со радост во очите здогледува езеро, да се нурне, длабоко, да исплива под површината…

Ги прегрна сите наши хартиени постоења и изчезна…

* * *

Зуевме длабоко во ноќта.

* * *

Утрински посвети, љубов и дишење…Така осамна новото утро…

Со кафенце во двор, со насмевки и воздивки за тоа колку недостигаат вакви бегства од градот…

Со зборови за зборови, со сеќавања за пишани сеќавања… За Ајде, за Утре, за Прерано доцна

„Дете, па ти ово требаш да испечатиш. Предобро је.“

* * *

Најверојатно, кога ќе воодушевиш 89 годишна жена, со актерска кариера, со милиони страници прочитани зад себе, со живот, со искуство… Најверојатно, ама само најверојатно…правиш нешто исправно за светот…со своето дишење…

* * *

И таква сум. Исчезнувам меѓу луѓе. Си ја сакам самоста. И исчезнав, зашто мразам разделби. Мразам заминувања. А требаше да се вратам онаму од каде што тргнав.

* * *

Ја прегрнав, гушнав и ѝ реков: Доби, ми беше чест што те сретнав… Ми беше чест што те запознав… Вообичаено, додека нешто доживувам, додека нешто се случува, не зборам премногу… Молчелива сум, но ќе се вратам, ќе дојдам и сè ќе ти раскажам…

* * *

„Узми“ – рече – „за по пат. Ова се пољупчиња од Доби“.

Бац, бац, бац, оддекнуваше во просторот, додека ми ја полнеше ташната со ментол бонбончиња.

Ментолчиња кои ме поврзуваат со едни други убави сеќавања.

* * *

Две жени ми подарија ментолчиња, споменчиња.

Јас ментол бонбони не сакам, но секаде си ги носам со себе, затоа што нив две ги сакам.

* * *

Ќе се вратам. Многу набрзо.

 cmm0zfuxyaaj4bw

Монодрама

Прашања кои најчесто си ги премолчуваме себеси.

 

Среќна ли си?
Среќна сум,
денот ми е убав,
така некако се разбудив утрово…

Среќна ли си за себе?
Добро ми е.
Некогаш беше многу подобро,
ама помина…

Среќна ли си?
Еднаш имав сонце за сите светови.
И држев дланка во дланкиве.

Среќна ли си?
Птиците црцорат надвор,
зарем не ги слушаш?

Среќна ли си?
Гледај,
и црешата расцутела.
Вдишувам длабоко
и покрај тоа што поленот
градиве ќе ми ги распара…

Среќна ли си?

Среќна ли си?
Дете сум.
Зарем децата не се секогаш среќни?

Среќна ли си?
Научив.

Среќна ли си?
Научив да живеам во општество
што ме учеше што е нормално,
не тоа што чувствуваш…

Среќна ли си?
Среќни се луѓето што ми значат,
среќна сум за нив…

А за себе?

Photo by: Daria Endersen

Nowena

image

Ајде

Ајде да седнеме на маса

и да си ги раскажеме сите болки

и животни порази.

Сите љубења

и недољубувања,

сите разочарувања

и нечиви заминувања.

Ајде да седнеме на маса

очи во очи втренчени погледи

и за секој животен неуспех

за секое скршено срце

за секоја сроната солза

ти на мене, за моите

јас на тебе, за твоите,

ќе си резбаме по една рецка на грбот

Зашто сите ножеви и убиства

најлесно се зариваат од зади,

додека другиот не гледа,

додека другиот не се брани,

додека другиот наивно верува во тој позади него,

додека живее во надеж,

а му истекуваат последните секунди живот!

Ајде!

Ајде да бидеме сурово реални кон себе!

Јас кон тебе,

Ти кон мене,

па раскажувајќи ќе стигнеме еден до друг…

Една од приказните е и нашата, заедничка…

Каква – таква,

прекрасна,

ние во неа,

таа во нас!

И ќе ти го свртам грбов,

изрезбај ми ја последната рецка,

така подлабоко,

додека јас наивно сеуште верувам во тебе,

живеејќи во надеж,

додека ми истекуваат последните секунди живот!

 

love

Photo by: Daria Endersen

 

 

Живот базиран на искуства

 

 

Живот базиран на искуства.

~~~

Напишав: „За сите откриени и неоткриени тајни…“ – или барем мислам дека така напишав…

Можеби требаше да напишам „За сите познати и непознати искуства“…

Така ќе беше поприкладно, иако сите си носиме тајни…

Некому добро познати, некому допрва непишани лекции…

~~~

Не жалам за ништо што изгубив до сега, зашто на тој начин немаше да те имам тебе во животов…

~~~

Меурчиња среќа.

Се распрснуваат во дел од секундата кога ќе ја отвориме вратата кон светот, но соединувајќи се со воздухот ги дишеме и по нивното постоење…

Среќна сум што ни се случуваат.

~~~

Пред година и 365 дена подоцна, било кој ден можев да престанам да дишам…

И никогаш да не ми се случиш…

А, ќе зажалев доколку не ти ја видев насмевката и очите…

Свет во овој голем свет…

Процепи…

Како сонце од други универзуми…

Како свет во овој мал свет…

Како парче душа и молк,

додека очите ти се смешкаат и сјаат…

И ти…

За идни сеќавања…

~~~

Живот базиран на искуства…

~~~

Кои ќе бевме ние, да не бевме сега и тука.

Со сите наши минати искуства.

Со сето она што не прави нас, со сите срцебиења и треперења под прсти…

~~~

Ќе биде добро…

Ќе биде многу подобро…

Така вели сонцево…

cbk7h9pvaaajo2n

Онаму каде никој не ти го знае името

Доаѓаме безимени,

заминуваме безимени

од овие градски ѕидини…

Оставаме душа и тело

на нечија земја,

а ѕидовите неми за сите наши спомени…

Така се патува

онаму каде никој не ти го знае името…

Имаш полно срце спомени,

а чудна осаменост во душата…

Мирисаш туѓ воздух,

а сонуваш како е дома…

И дома истите прашања натежнуваат,

како е онаму каде никој не ти го знае името…

Осамено, ќе ти речам…

Луѓето едвај го говорат твојот јазик

со исто писмо пишувате…

Само музиката,

насмевките,

сонцето,

дождот,

месечината

и сонот

го имаат истото значење како и дома…

Луѓе сме.

Од земја никнати,

во земја претопени,

со неколку години разлика…

Разлика во спомените кои ќе ги понесеме

и кои ѕидовите ќе ги запаметат за нас…

Доаѓаме безимени,

заминуваме безимени

од овие градски ѕидини…

Со љубов,

на една Матилда и еден патник…

Смртта ги има моите очи.

Смртта во моите очи ќе убиеше многу луѓе.

Смртта во моите очи ме уби мене.
Дел од себе погребав на ладниот метал под себе.
Оставив воздишки да лебдат во воздухот,
да треперат под силната светлина
додека градиве ми ги полнеа и празнеа со воздух.
Сонував.
Мртва сонував.
Мртва сонував за поубави места.

Велат смртта доаѓа како светлина.
Мојата го навести своето доаѓање во сон.
Кошмар.
Крај.
Неколку недели претходно.

Ја чувствуваш толку силно во грлото,
толку силно во стомакот.
згрчени мускули…
Исчекување…

Тик так.
Тик так.
Тик так.

Седиш и ги гледаш своите блиски,
своите колеги,
своите драги лугиња
кои ниту насетуваат,
ниту претпоставуваат што следи…

Сам/а си и кога се раѓаш.
Сам/а си и кога умираш.
Сам/а си и кога знаеш за сопствената смрт.
Сам/а.

Осаменост.
Во свет со луѓе, самица.

Сите тука.
Стутулени во мисли
стутулени во срце си ги носиш.
А ти бледнеат.

Смртта ги имаше моите очи.
Во секој поглед во огледалото си ги одбројував деновите…
А толку минато ти се собира во неколку дена пред смртта
што не си сигурен дали дошле по последен опрост,
или да ги довршат своите недовршени нешта….

Испив неколку кафиња за збогум.
Посакав убав викенд за збогум.
Посакав лека ноќ за збогум.
Посакав да е здрава и жива и најубава… за збогум.

Збогум се кажува на толку многу начини.
Никој да не примети,
никој да не забележи.

Кога чекориш кон сопствената смрт
и чекорите се некако полетни
кога чекориш за последен пат.
Се` се случува толку брзо,
толку несвесно,
толку…

Просторно и временски неопдределено…

Смрт.
И живот.

Очиве повторно гледаат.

Photo by Daria Endersen

Ти ги гледав очите…

Ти ги гледав очите…

Еднаш многу одамна имаа живот.
Еднаш многу одамна имаа искра…
Гореше длабоко во нив…

И не беше така одамна…
кога те сретнав…
Твоите очи ги сретнав…
Твоите очи имаа живи бои
за разлика од твојата кожа
натопена во тутун

Чиниш секој здив и воздишка
чиниш секоја тага и болка
по една голтка вино ги напиваш,
а твојот живот имал од се` по нешто…

Ти ги гледам очите…

Им вдлабнал погледот,
им пропаднала кожата под нив,
им згаснала искрата
како да изживеале сосема доволно…

Остареле.

Рекоа за љубовта N°2 #дневнадозаљубов

#ТвитерНагради N°2 – Гласање

Како и минатата година, така и оваа!! #‎ОгледалоНаЕднаДуша‬ повторно е номинирано во неколку категории за #Твитер и Блогираме Награди:

Можете да гласате на следниов линк: Гласај!!

Таму некаде има подобро
каде што туѓа влага и мувла
коските ќе ти ги гризе
живеејќи повисок стандард
со истата куповна моќ…
Таму некаде,
некој скајп видео повик ти мавта
и праќа бакнежи…
Да,
тоа е твојата мајка со солзи во очите,
која животот и искуството
ја навеле на мислата:
Таму нема подорбо,
само моето чедо да ми се врати живо и здраво,
ниедни пари не можат да го купат тоа здравје и среќа…
Таму некаде една мајка
го прегрнува и љуби своето чедо
за добра ноќ…
Таму некаде… Секој со своето недостигање…

Таму некаде… Секој со своите недостигања…

На тие што се далеку
им недостига љубов,
им недостига блискост,
им недостигаат драги луѓе…

На тие што се тука,
ништо не им е доволно добро…

Некаде таму далеку има подобро,
некаде таму далеку има подобар живот,
некаде таму далеку ќе ги дочекаат
со „раширени раце и топла прегратка“…

Да, да сигурно.

Некаде таму далеку ги дочекуваат
со „топол кревет и топол оброк“.

Не!

Некаде таму студи,
многу студи!

Студи без разлика на временските услови
и годишните времиња.

Студи во срцата,
студат дланките допрени за поздрав,
а студи и секоја прегратка што ја добиваш од тотален странец
што си го сретнал на соседното седиште
во автобусот, авионот, возот, бродот,
цимерот од твојата кабина на соседниот кревет,
кој ја дели истата судбина и мисла:
таму некаде има подобро…

Пропушташ цел еден живот тука,
пропушташ родендени,
петочни забавим,
свадби,
крштевки,
концерти,
пропушташ среќни лица
за кои жалиш што не можеш да ги гушнеш…

Жалат што ти си некаде далеку,
на другата земјина полутопка
и уживаш во Starbucks што го нема кај нас.
Жалат за твојот труд и висината на твојата плата,
помислувајќи: „…се изнашета по градови!“,
„Меѓу странци…“ – прошепнуваш – „меѓу туѓи лица и ниеден твој…
меѓу тотални странци…“
Странци со иста мотивација и исти недостигања.

Со родители (или без нив),
кои чекаат да се вратиш со насмевка на лицето
и да им речеш: „Таму некаде има подобро…“
Но, длабоко во себе ќе ја голтнеш грутката земја
што ја помириса на погребот на твојот колега – странец…

И таму умираат луѓе.
Странци.
Во туѓа туѓина,
во туѓа своина,
со камен во џебот од своето родно место.

Можеби таму некаде и ќе најдеш човек
што ќе го наречеш љубов
и сродна душа –
тотален странец
кој жедно ќе осознава за сé она
што тебе дома не ти беше доволно добро…
Ќе научи за културата,
ќе научи од каде доаѓа твојата топлина и страст
во срцето со кое го љубиш…
Ќе речеш, со носталгија во гласот:
„Така ме научија родителите,
таму каде што не ми беше доволно добро…“

Дома,
покрај елката украсена со светулки
во најразлични бои,
празнично расположение,
божиќната трпеза
и неделните пијанки со друштвото…

Некој можеби ќе најде слобода
робувајќи му на друг систем,
и така тркалезно кружувајќи околу оската –
таму некаде има подобро…

Таму некаде има подобро
каде што туѓа влага и мувла
коските ќе ти ги гризе
живеејќи повисок стандард
со истата куповна моќ…

Таму некаде,
некој скајп видео повик ти мавта
и праќа бакнежи…
Да,
тоа е твојата мајка со солзи во очите,
која животот и искуството
ја навеле на мислата:
Таму нема подорбо,
само моето чедо да ми се врати живо и здраво,
ниедни пари не можат да го купат тоа здравје и среќа…

Таму некаде една мајка
го прегрнува и љуби своето чедо
за добра ноќ…

Таму некаде… Секој со своето недостигање…